بارداری، زایمان و کودک
خواب کودک از ۱ تا ۶ سال؛ چند ساعت کافی است و چرا هر شب به جنگ تبدیل میشود؟
خواب کودک با سن تغییر میکند. راهنمای ساعت خواب، چرت، روتین شب، بیدارشدنهای مکرر، خرخر و نشانههای اختلال خواب در ۱ تا ۶ سال.
خلاصه مطلب
خواب کودک با سن تغییر میکند. راهنمای ساعت خواب، چرت، روتین شب، بیدارشدنهای مکرر، خرخر و نشانههای اختلال خواب در ۱ تا ۶ سال.
خواب کودک فقط موضوع «زود خوابیدن» نیست. ساعت زیستی، چرت روزانه، نور، فعالیت، اضطراب جدایی و عادتهای قبل خواب همزمان روی آن اثر میگذارند. هدف این نیست که همه کودکان ساعت هشت بخوابند؛ هدف خواب کافی و منظم برای سن و خانواده است.
پاسخ سریع TRIC: کودکان یک تا دو سال معمولاً در مجموع حدود ۱۱ تا ۱۴ ساعت و کودکان سه تا پنج سال حدود ۱۰ تا ۱۳ ساعت در شبانهروز، با احتساب چرت، به خواب نیاز دارند. از حدود شش سالگی دامنه معمول به ۹ تا ۱۲ ساعت نزدیک میشود. کیفیت خواب هم مهم است؛ خرخر بلند و مکرر یا مکث تنفسی طبیعی محسوب نمیشود.
از ساعت خواب شروع نکنید؛ از ساعت بیداری شروع کنید
یک ساعت بیداری نسبتاً ثابت، حتی در تعطیلات، به تنظیم ساعت زیستی کمک میکند. اگر کودک هر شب دیرتر میخوابد اما صبح باید برای مهد بیدار شود، کمبود خواب جمع میشود و میتواند به شکل تحریکپذیری و بیشفعالی ظاهر شود.
روتین شب باید کوتاه و قابل تکرار باشد
۲۰ تا ۳۰ دقیقه فعالیت آرام مثل حمام، مسواک، کتاب و خاموشکردن چراغها برای بسیاری از خانوادهها کافی است. روتینی که یک ساعت طول بکشد و هر شب مذاکره جدید داشته باشد، خودش بخشی از مشکل میشود.
مرزها باید قابل پیشبینی باشند: «یک کتاب، یک بغل، بعد خواب». اگر کودک بارها برای آب، اسباببازی یا سؤال جدید بیرون میآید، پاسخ کوتاه و ثابت بهتر از بحث طولانی است.
چرت روزانه چه زمانی مشکلساز میشود؟
نیاز به چرت با سن کم میشود. چرت طولانی یا دیرهنگام میتواند خواب شب را عقب بیندازد. اگر کودک شب دیر خوابش میبرد ولی صبح سرحال است و خواب کل کافی دارد، شاید برنامه زمانی نامناسب است نه بیماری.
صفحهنمایش و نور شب
نور و محتوای هیجانانگیز نزدیک خواب میتواند خوابیدن را سختتر کند. بهتر است صفحهنمایش دستکم حدود یک ساعت پیش از خواب کنار گذاشته شود و موبایل یا تبلت در اتاق کودک نماند. تلویزیون روشن در پسزمینه هم میتواند روتین را بههم بزند.
کابوس و ترس شبانه
کابوس معمولاً در نیمه دوم شب رخ میدهد و کودک پس از بیداری دنبال آرامش میگردد. در «وحشت شبانه»، کودک ممکن است جیغ بزند و ظاهراً بیدار باشد اما کامل هوشیار نیست و صبح چیزی یادش نمیآید. بیشتر موارد با رشد کمتر میشوند؛ ایمنکردن محیط و منظمکردن خواب کمک میکند.
خرخر را عادی ندانید
اگر کودک بیشتر شبها خرخر بلند دارد، دهانباز میخوابد، تنفسش مکث میکند، شب بسیار عرق میکند یا در روز خوابآلود و بیتمرکز است، با پزشک مطرح کنید. لوزه و آدنوئید بزرگ، آلرژی و عوامل دیگر میتوانند نقش داشته باشند.
خواب بیقرار همراه با درد پا یا تمایل شدید به حرکت پاها نیز ممکن است نیاز به بررسی داشته باشد؛ در بعضی کودکان کمبود آهن یکی از عوامل است.
ملاتونین راهحل اول نیست
ملاتونین داروی خواب بیضرر و همگانی نیست. مقدار، زمان مصرف و کیفیت فرآورده مهماند و برای بعضی شرایط خاص استفاده میشود. قبل از مکمل، بهتر است برنامه خواب، نور، اضطراب و علتهای پزشکی بررسی شوند.
یک برنامه عملی هفتشب
- ساعت بیداری را ثابت نگه دارید؛
- نور و فعالیت روزانه را بیشتر کنید؛
- چرت دیرهنگام را در صورت نیاز کوتاهتر کنید؛
- یک روتین ۲۰ تا ۳۰ دقیقهای بسازید؛
- صفحهنمایش را پیش از خواب کنار بگذارید؛
- اتاق را تاریک، آرام و خنک نگه دارید؛
- خرخر و مکث تنفسی را جدی بگیرید.
جمعبندی
خواب کودک بیش از آنکه با «خستهکردن زیاد» درست شود، با زمانبندی و تکرار درست میشود. اگر کودک خواب کافی دارد اما خانواده با ساعت نامناسب مشکل دارد، برنامه را تنظیم کنید. اگر خواب با خرخر، مکث تنفسی، درد یا افت عملکرد روزانه همراه است، علت پزشکی را بررسی کنید.
منابع
- توصیه مدت خواب کودکان، آکادمی پزشکی خواب آمریکا
- عادتهای خواب سالم، آکادمی اطفال آمریکا
- خواب و سلامت، CDC
این مقاله جایگزین ارزیابی اختلال خواب یا مشکلات تنفسی شبانه نیست.
نظر شما برای TRIC مهم است
این مقاله چقدر برایتان مفید بود؟
بدون ثبت نام؛ بدون نمایش عمومی نام یا نظر شما
اگر به درد کسی میخورد، برایش بفرست
یک اشتراکگذاری ساده میتواند این محتوا را به کسی برساند که واقعاً به آن نیاز دارد.